چگونه رقابت را در محیط کار سالم نگه داریم؟

کارکنان باانگیزه، یکی از دارایی های حیاتی هر کسب وکاری هستند. چالش های لذت بخش می توانند انگیزه ها را افزایش دهند و راهی عالی برای الهام بخشی و جلب مشارکت کارکنان باشند.

کد خبر: ۵۹

تاریخ: ۱۷ ارديبهشت ۱۴۰۳ - ۰۱:۲۷

مریم مرادخانی در یک محیط کار ایده آل، به هر جا که نگاه کنید کارکنانی می بینید که به شدت انگیزه دارند. آنها عملکرد بالایی دارند، با دیگران به خوبی همکاری می کنند و تلاش می کنند با عملکرد برتر، از دیگران متمایز شوند. بعضی شرکت ها برای برانگیختن تلاش فردی کارکنان، یک فضای سختگیرانه ایجاد می کنند و عملکرد آنها را در مقایسه با یکدیگر می سنجند. به عبارت دیگر، فرهنگ رقابتی را انتخاب می کنند.

بعضی دیگر، فرهنگ مشارکت را ترجیح می دهند؛ فضایی که در آن همکارها به جای رقابت تنگاتنگ، با یکدیگر همکاری و تشریک مساعی دارند و برخی دیگر، برای هر تیم، استراتژی متفاوتی را پیش می برند. مثلا فضای رقابتی در تیم فروش و فضای همکاری در تیم تولید.

طبق تحقیقات، فضای رقابتی می تواند باعث خلاقیت و نوآوری شود. با وجود این‌، پیش از ایجاد چنین فضایی باید نکاتی را در نظر داشته باشید، چرا که رقابت اگر ناسالم باشد به مرور به عملکرد کارکنان آسیب می زند و حتی ممکن است باعث افزایش بی انگیزگی شود. اما سوال اینجاست که رقابت سالم در محیط کار به چه شکل است؟

رقابت دوستانه

رقابت در محیط کار اگر سالم باشد انگیزه کارکنان برای بهتر شدن و خروج از منطقه امنشان را افزایش می‌دهد و همزمان، به تیم ها کمک می کند که به اهداف تجاری خود دست یابند. با این حال، ممکن است گاهی رقابت ها از کنترل خارج شوند و آشفتگی و درگیری ایجاد کنند. بنابراین، صاحبان و مدیران کسب وکارهای کوچک باید فرهنگی ایجاد کنند که در آن، میان کار تیمی و رقابت، بالانس برقرار باشد.

در ادامه، اثرات مثبت و منفی رقابت در محیط کار را بررسی می کنیم و نکاتی ارائه می دهیم تا از پیشرفت اعضای تیم در یک فضای حمایتی و مشارکتی، اطمینان حاصل کنید.

تاثیرات رقابت بر محیط کار

رقابت در محیط کار بسیار رایج است، چه با تشویق مدیران و چه بدون آن. ممکن است بخواهید فضای سازمان خود را رقابتی کنید تا از مزایای رقابت دوستانه بهره مند شوید. یا شاید قصد دارید رقابت های فعلی را مدیریت کنید. در هر صورت، باید با جنبه های مثبت و منفی یک فرهنگ رقابتی آشنا شوید.

یک محیط کار رقابتی می تواند چنین مزایایی داشته باشد:

۱- رقابت در محیط کار کمک می کند افراد از منطقه امن خود خارج شوند و بیشتر تلاش کنند.

۲-رقابت در محیط کار می تواند احساس مسوولیت کارکنان را افزایش دهد. وقتی مدیران در یک بستر رقابتی گسترده، عملکرد کارکنان را می سنجند، آنها مسوولیت عملکرد خود را می پذیرند، برای اتمام موفقیت‌آمیز پروژه ها احساس مسوولیت بیشتری می کنند و مشتاقند برای به دست آوردن نتایج مطلوب از جان و دل مایه بگذارند.

۳- بسیاری از کارکنان از رقابت در محیط کار لذت می برند. خیلی از افراد ذاتا رقابتی هستند. آنها هیجان رقابت و حس افتخار برنده شدن را دوست دارند.

۴- رقابت در محیط کار باعث نوآوری می شود. وقتی می خواهید از دیگران متمایز شوید، گاهی باید برای کسب نتایج از روش های همیشگی دست بردارید و چیز جدیدی را امتحان کنید. در یک فضای رقابتی، کارکنان انگیزه دارند خارج از چارچوب های همیشگی فکر کنند و این منجر به نوآوری و خلق راه حل های جدیدی می شود که ممکن است به ذهن رقیبان نرسیده باشند.

۵- رقابت در محیط کار می تواند پیوند تیمی را تقویت کند. رقابت می تواند به شکل یک تمرین تیم سازی عمل کند و کارکنان را تشویق به همکاری برای رسیدن به یک هدف مشترک کند؛ به جای اینکه هر کدام جدا جدا کار کنند. وقتی کارکنان با همتایان خود زمان می گذرانند، این می تواند ارتباطشان را تقویت کند و به تعامل موثرتر منجر شود.

۶- رقابت سالم باعث پویاتر شدن کارکنان می شود. طبق تحقیقات، رقابت سالم می تواند فعالیت روانی و فیزیولوژیک شما را افزایش دهد و ذهن و بدنتان را برای تلاش بیشتر، آماده کند.

با وجود این‌، رقابت گاهی می تواند یک فضای تلخ ایجاد کند که در آن کارکنان به همدیگر به چشم دشمن نگاه می کنند. برخی از معایب رقابت در محیط کار از این قرارند:

۱- رقابت ممکن است استرس زا باشد. در مقابل همکارها قرار گرفتن برای بعضی از آدم ها استرس زاست. محیط رقابتی برای آن دسته از افرادی که در یک محیط بدون استرس رشد می کنند، مناسب نیست. واکنش آنها نوآوری و خلاقیت نیست بلکه احساس استرس و تهدید شدن است.

۲- رقابت در محیط کار می تواند به کار تیمی آسیب بزند. رقابت اگر مدیریت نشود می تواند از حالت دوستانه خارج شده و کاری کند که کارکنان تمایلی به ارائه بازخورد و ایده ها نداشته باشند.

وقتی دوست و رقیب، تبدیل به دشمن می شود، همکاری سخت می شود.

۳- رقابت می تواند فضای منفی و خصمانه ایجاد کند. کارکنان وقتی از سوی همکاران خود، احساس خطر می کنند ممکن است برای حفظ جایگاه خود دست به اقدامات غیراخلاقی و بی رحمانه بزنند. جو تفرقه انگیز می تواند سلامت روان کارکنان را تحت تاثیر قرار دهد و نرخ گردش را افزایش دهد.

۴- رقابت می تواند باعث تضعیف روحیه شود. تیمی که دچار چالش های ارتباطی است زیر بار رقابت شدید از رمق می افتد و این به کاهش روحیه کارکنان می انجامد.

فضای خصمانه همچنین می تواند منجر به آزار و اذیت شود. در صورت تجربه هر گونه آزار و اذیت کلامی، روانی یا دیجیتال، بهتر است به منابع انسانی رجوع و موضوع را گزارش کنید.

چطور رقابت های دوستانه ایجاد کنیم؟

حالا سوال اینجاست که چطور می توانیم جنبه های انگیزشی و نوآورانه رقابت را حفظ کنیم، بدون آنکه وجه تاریک آن، یعنی استرس و خصومت را تجربه کنیم؟ این نیازمند ایجاد یک بالانس ظریف است، با در نظر گرفتن شخصیت کارکنان و رویکرد مثبت از سوی مدیریت سازمان.

روش هایی برای تشویق کارکنان به رقابت یا مدیریت رقابت های فعلی:

۱- کارکنان را به هدف گذاری تشویق کنید

کسب وکارها برای تشویق کارکنان و کمک به موفقیت آنها، به چیزی فراتر از پول نیاز دارند. «گل ریمون»، بنیان‌گذار و مدیر عامل شرکت «سنتریکال» که تخصصش، بهبود عملکرد تیمی است می گوید: «طبق تحقیقات، کارکنان کمتر از عوامل بیرونی (مثل رقابت و پاداش های نقدی) انگیزه می گیرند و بیشتر با عوامل درونی انگیزه می گیرند. به علاوه، عوامل بیرونی ممکن است باعث افزایش ناگهانی عملکرد شوند اما عوامل درونی، باعث ایجاد تغییرات رفتاری بلندمدت می شوند.»

به منظور ترویج رقابت سالم، او پیشنهاد می کند کارکنان را تشویق به هدف گذاری شغلی کنید و از آنها بخواهید عملکرد خود را با یک سطح مطلوب یا فرد هم سطح با خود مقایسه کنند. این شبیه همان روشی است که ابزارهای ردگیری فیتنس استفاده می کنند تا افراد را به تحرک بیشتر تشویق کنند.

ریمون می گوید: «اگر قدم هایت را بشماری، بیشتر راه خواهی رفت. پس اگر درباره عملکرد شغلی ات، بازخورد آنی دریافت کنی، عملکردت نیز بهتر خواهد شد.»

نکته: رقابت میان کارکنان را به شکل دوستانه حفظ کنید. فراموش نکنید که یک سیستم حمایتی قدرتمند در محیط کار، مثل دوستی ها باعث افزایش «نرخ حفظ کارکنان» می شود.

۲- به اعضای تیم کمک کنید وجه اشتراک پیدا کنند

حتی اگر مدیران به صورت فعال در حال ترویج محیط رقابتی نباشند، رقابت می تواند باعث ایجاد احساسات منفی و فضای سمی شود. «ماری الن اسلیتر»، کارشناس حوزه شغلی به مدیران توصیه می کند برای خنثی‌سازی تنش های رقابت، با یکدیگر وجه اشتراک پیدا کنند، مثل ورزش یا سرگرمی ها یا شرکت در رویدادها پس از ساعات کار.

او به کارکنانی که حس می کنند در یک محیط خصمانه گیر افتاده اند می گوید سریع تر تغییر ایجاد کنند: «اگر نمی توانید تنش را تحت کنترل بگیرید، سعی کنید از فرد متخاصم دوری کنید. گزینه هایتان را بررسی کنید. از تغییر میز کار گرفته تا تغییر محل کار. و فراموش نکنید که خوب زندگی کردن و خوب کار کردن، بهترین انتقام است.»

۳- رقابت را بازی سازی کنید

بازی سازی به معنای اضافه کردن عناصر بازی ها به فعالیت های دیگر از جمله مطالعه و کار است. بازی سازی می تواند رقابت در محل کار را جذاب و سرگرم کننده کند، بدون آنکه کارکنان را مقابل هم قرار دهد. مثلا می توانید مشارکت کارکنان را شبیه به بازی کنید، به این شکل که کارکنان را به یک چالش دعوت کنید و از آنها بخواهید اهداف شخصی خود را محقق کنند و از عملکرد قبلی خود بالاتر بروند. این شیوه رقابت به آنها انگیزه می دهد که بدون اینکه علنا رقابت کنند، قدم بردارند.

نکات تکمیلی برای حفظ رقابت دوستانه در محیط کار:

۱- به کارکنان ممتاز خود پاداش های غیرپولی بدهید. ممکن است سیستم پاداش پولی ای در سازمانتان داشته باشید اما هر وقت توانستید، با مزایای دیگری از افراد ممتاز قدردانی کنید؛ مزایایی که دشمنی و تنازع ایجاد نکنند. اگر کارکنان بر اساس ممتاز بودن پاداش بگیرند، انگیزه بیشتری برای بهبود عملکرد خود پیدا می کنند و لازم نیست پاداش، فقط به صورت پولی باشد.

۲- اهداف را گسترش دهید. اهدافی برای آنها ایجاد کنید که عملکرد قبلی آنها را به چالش بکشد. وقتی خط و مرز عملکرد را هر بار بالاتر می برید، کارکنان ممتاز، درجا نمی زنند و هر بار، اهداف جدیدی برای تحقق دارند.

۳- بازخورد صادقانه دهید. کارکنان به صداقت شما درباره عملکردشان نیاز دارند. انتقاد موثر و سازنده کمک می کند نقاط تمرکز اصلی خود را شناسایی کنند. اما اگر عملکرد یکی از نیروها بد است، از ارائه بازخورد بیش از حد مثبت بپرهیزید چون می تواند منجر به سوء عملکرد تیم شود.

۴- ایده ها را در محوریت قرار دهید. به جای ایجاد رقابت از طریق قرار دادن مهارت ها در مقابل یکدیگر، روی ایده ها تمرکز کنید. یک جلسه بارش فکری تشکیل دهید و کاری کنید که ایده پردازی تبدیل به رقابت دوستانه شود. به این ترتیب، مهارت های کاری هیچ کس مستقیما مورد مقایسه قرار نمی گیرد و هیچ کس حس نمی کند از همکارهایش عقب است. به علاوه، اندوخته عظیمی از ایده های نوآورانه خواهید داشت که می تواند کسب وکارتان را بهبود دهد.

۵-و در پایان، درگیری سالم را ترویج کنید و بیاموزید. در محیط کار، همه بالغند و می توانند رقابت، اختلاف‌نظر و حتی درگیری را مدیریت کنند. اما رقابت باید محترمانه و دوستانه باقی بماند چون می تواند بر کل شرکت و عملیات تاثیر بگذارد.

کارکنان را تشویق کنید که بدون تنازع، یکدیگر را به چالش بکشند و موفقیت طرف مقابل را تبریک بگویند. کانال های ارتباطی را باز بگذارید تا از فضای شرکت باخبر باشید و اگر رقابت ها بیش از حد شدید شدند، ورود کنید. هدف، تشویق و ترویج انگیزه ها و پیشرفت حرفه ای هر یک از اعضای تیم است.

منبع:Business News Daily

ترجمه؛ دنیای اقتصاد