ماجرای عروسک‌های جنجالی «مرتضی» و «مرضیه» و باربی دینی چه بود؟ + تصاویر

راستان | انتشار عروسک‌هایی با نام‌های «مرتضی» و «مرضیه» در فضای مجازی موجی از خشم و اعتراض عمومی را در ایران برانگیخته است. مرور تجربه جنجالی «باربی دینی» در آرژانتین نشان می‌دهد که سواستفاده از نماد‌های مقدس در پوشش هنر و سرگرمی، پدیده‌ای تکرارشونده و نگران‌کننده در جهان امروز است.

به گزارش ایمنا، در روز‌های اخیر عرضه عروسک‌هایی با نام‌های «مرتضی» و «مرضیه» که از القاب امام علی (ع) و حضرت فاطمه زهرا (س) هستند، واکنش گسترده‌ای در میان کاربران و فعالان مذهبی برانگیخته است. این عروسک‌ها که به‌عنوان ابزار‌های ضد استرس در برخی فروشگاه‌های اینترنتی به فروش می‌رسیدند، به‌دلیل استفاده از نام‌های مقدس، مصداق آشکار بی‌احترامی به ارزش‌های دینی تلقی شده‌اند.

کاربران شبکه‌های اجتماعی با انتشار مطالبی ضمن اعتراض به این اقدام، خواستار برخورد قانونی با تولیدکنندگان و توزیع‌کنندگان این محصولات شدند. پس از بالا گرفتن موج انتقادات، دادستانی تهران نیز دستور شناسایی و برخورد فوری با عوامل پشت‌پرده این اقدام موهن را صادر کرد.

اما پدیده توهین به نماد‌های دینی در پوشش محصولات فرهنگی و هنری، مختص ایران نیست. در سال‌های گذشته نیز پروژه‌ای با عنوان «Barbie: The Plastic Religion» در آرژانتین و اروپا، موجی از خشم و اعتراض جامعه مسیحیان را برانگیخت. در این پروژه، دو هنرمند با طراحی عروسک‌های باربی و کن در قالب شخصیت‌های مقدس از جمله حضرت مریم (س) و حضرت عیسی (ع)، تلاش کردند با توجیه «هنر مفهومی» مفاهیم دینی را به کالای تجاری تبدیل کنند.

نمایش این آثار در برخی کشور‌ها با مخالفت شدید کلیسا و مسیحیان همراه شد و حتی به لغو نمایشگاه و دریافت تهدید از سوی هنرمندان منتهی گردید. نهاد‌های مذهبی در واکنش به این پروژه اعلام کردند که استفاده از نماد‌های مقدس در قالب اسباب‌بازی یا ابزار سرگرمی، «نوعی تحقیر ایمان و تخریب مرز میان قدس و ابتذال» است.

کارشناسان فرهنگی در کشورمان نیز با اشاره به این نمونه‌های جهانی تأکید می‌کنند که اقدام اخیر در استفاده از نام‌های مقدس برای اشیای بی‌ارزش و ابزاری، تکرار همان الگوی تحقیرآمیز غربی است که با هدف عادی‌سازی بی‌احترامی به باور‌های دینی صورت می‌گیرد.