بیوگرافی سهراب پورناظری؛ از تولد در خانواده‌ای هنری تا تحریم جشنواره فجر ۱۴۰۴

سهراب در نواختن ساز‌های کمانچه، تنبور و سه‌تار تبحر دارد و تا کنون چندین جایزه معتبر در حوزه موسیقی کسب کرده است. از مشهورترین آثار او می‌توان به قطعات با من صنما (آهنگ مطرح آلبوم آرایش غلیظ) و آهای خبردار (تیتراژ فیلم رگ خواب) اشاره کرد که هر دو با صدای همایون شجریان اجرا شده‌اند. پورناظری در روز‌های اخیر با انتشار بیانیه‌ای اعلام کرد به احترام خانواده‌های داغدار حوادث اخیر، از حضور آثارش در جشنواره فیلم فجر انصراف می‌دهد.

تولد و خانواده

سهراب پورناظری در تاریخ ۵ اردیبهشت ۱۳۶۲ در شهر کرمانشاه زاده شد. او در خانواده‌ای هنری پرورش یافت؛ پدرش کیخسرو پورناظری از موسیقیدانان برجسته و بنیان‌گذار گروه شمس است که نقش مهمی در احیای موسیقی تنبور داشته است. مادر او گیتی اقلیمی و پدربزرگش نیز از شاگردان اساتید موسیقی سنتی بودند. تهمورس پورناظری، (متولد ۱۳۵۵) تنها برادرش، نوازنده شناخته‌شده تار و سه‌تار است.

تحصیلات و آغاز فعالیت هنری

پورناظری از سنین بسیار پایین با آموزه‌های موسیقی آشنا شد. به گفته خودش، از دو سالگی نواختن ساز تنبور را در کنار پدر آغاز کرد، به طوری که تنبور پدر بلندتر از قد او بود. او در کودکی با خواندن اشعاری از مولوی و حافظ، گوش موسیقایی خود را پرورش داد و رفته‌رفته تکنیک‌های نوازندگی را فرا گرفت.

تحصیلات متوسطه خود را در هنرستان موسیقی سوره به انجام رساند و به طور آکادمیک با مبانی موسیقی آشنا شد. در ۱۳ سالگی زیر نظر اردشیر کامکار به مدت دو سال به یادگیری پیشرفته تکنیک‌های نوازندگی کمانچه پرداخت. استعداد و پشتکار او باعث شد در ۱۵ سالگی به عنوان نوازنده به گروه تنبور شمس – به سرپرستی پدرش کیخسرو پورناظری – بپیوندد. حضور در کنار اعضای خانواده و اساتید برجسته، سکوی پرتابی برای ورود حرفه‌ای او به دنیای موسیقی شد.

از همکاری‌ها تا شهرت و آثار شاخص

سهراب پورناظری در دهه ۱۳۸۰ فعالیت حرفه‌ای خود را گسترش داد و با هنرمندان مطرحی به همکاری پرداخت. او به همراه برادرش تهمورس، آهنگسازی قطعاتی برای خوانندگان برجسته را انجام داد و در پروژه‌های موسیقی تلفیقی حضور یافت.

نخستین تجربه رسمی او در آهنگسازی فیلم، در سال ۱۳۸۸ و در ۲۶ سالگی برای فیلم سینمایی بی‌پولی به کارگردانی حمید نعمت‌الله رقم خورد. این اثر آغازگر حضور پورناظری در عرصه موسیقی فیلم بود که بعد‌ها با ساخت موسیقی فیلم‌هایی، چون آرایش غلیظ (۱۳۹۲) و رگ خواب (۱۳۹۵) ادامه یافت.

یکی از نقاط عطف کارنامه سهراب پورناظری، همکاری با استاد محمدرضا شجریان در اوایل دهه ۱۳۹۰ بود. از این میان می‌توان به اجرای قطعه رنگ‌های تعالی (۱۳۹۱) اشاره کرد که در آن پورناظری آهنگسازی کرد و شجریان به عنوان خواننده حضور داشت.

هرچند این همکاری‌ها برای جامعه موسیقی قابل توجه بود، اما شهرت عمومی پورناظری بیشتر با ساخت موسیقی فیلم آرایش غلیظ در سال ۱۳۹۲ به اوج رسید. موسیقی متفاوت این فیلم، به ویژه قطعه محبوب با من صنما با صدای همایون شجریان، نام پورناظری را بر سر زبان‌ها انداخت و او را به عنوان آهنگسازی خلاق معرفی کرد. در همان سال‌ها، سهراب پورناظری علاوه بر نوازندگی، خوانندگی را نیز به صورت جدی آغاز کرد و صدای خود را در اجرا‌های زنده و آلبوم‌ها به کار گرفت.

در ادامه مسیر حرفه‌ای خود، سهراب پورناظری آثار ماندگار دیگری نیز خلق کرد. آلبوم خداوندان اسرار (۱۳۹۴) حاصل همکاری او با همایون شجریان بود که قطعات آن برگرفته از اشعار مولانا و دیگر شعرای کلاسیک است. پروژه نیشتمان (۱۳۹۵) به آهنگسازی او با تمرکز بر موسیقی نواحی کردستان منتشر شد که تلفیقی از ساز‌های بومی و جهانی را به نمایش گذاشت.

همچنین آلبوم موفق ایران من (۱۳۹۷) با آهنگسازی برادران پورناظری و آواز همایون شجریان، به یکی از پرفروش‌ترین آلبوم‌های سال بدل شد و ترکیبی هنرمندانه از اشعار کهن فردوسی و سعدی تا سروده‌های معاصر را ارائه داد؛ دستاورد‌هایی که جایگاه سهراب پورناظری را به عنوان هنرمندی نوگرا در چارچوب موسیقی اصیل ایرانی تثبیت کرد.

کنسرت‌نمایش سی و سی‌صد

کنسرت‌نمایش سی و ادامه آن سی‌صد از پروژه‌های بزرگ و پرمخاطب سهراب پورناظری در حوزه تلفیق موسیقی و تئاتر بود که با استقبال گسترده مخاطبان همراه شد. سی نخستین‌بار در تابستان سال ۱۳۹۶ در مجموعه تاریخی سعدآباد تهران و با همکاری همایون شجریان، به عنوان خواننده و لیلی رشیدی، سحر دولتشاهی، مهدی پاکدل و دیگر بازیگران اجرا شد. این پروژه به کارگردانی علی اصغر دشتی و با محوریت داستان‌های شاهنامه، به ویژه روایت‌هایی از رستم و سهراب و زال، روی صحنه رفت.

در سال ۱۴۰۲ نسخه توسعه‌یافته این پروژه با عنوان سی‌صد بار دیگر با همکاری پورناظری، شجریان و دشتی این‌بار در مجموعه کاخ سعدآباد و با تمرکز بر مضامین تاریخی و اجتماعی با نگاهی معاصر اجرا شد.

دستاورد‌ها و افتخارات سهراب پورناظری

سهراب پورناظری طی دو دهه فعالیت حرفه‌ای خود افتخارات متعددی کسب کرده است. در حوزه آهنگسازی موسیقی فیلم، او چندین بار نامزد و برنده جوایز معتبر داخلی شده است. برای مثال، در جشن حافظ سال ۱۳۹۷ تندیس حافظ بهترین موسیقی متن را برای فیلم رگ خواب دریافت کرد. همچنین همان سال قطعه آهای خبردار با آهنگسازی او و آواز همایون شجریان برنده بهترین تیتراژ شد.

پورناظری دو بار پیاپی (۱۳۹۶ و ۱۳۹۷) برنده جایزه منتقدان و نویسندگان سینمایی برای بهترین موسیقی فیلم شده است. وی سابقه نامزدی سیمرغ بلورین جشنواره فیلم فجر را نیز در کارنامه دارد؛ از جمله در سی و ششمین دوره جشنواره فجر (۱۳۹۶) برای موسیقی فیلم شعله‌ور کاندیدای دریافت سیمرغ بلورین بهترین موسیقی متن شد.

افزون بر جوایز سینمایی، پورناظری در حوزه موسیقی تلفیقی و سنتی نیز مورد تقدیر قرار گرفته است. آلبوم رگ خواب که حاصل همکاری او با همایون شجریان است، در سال ۱۳۹۶ در جشن سالانه موسیقی ما، تندیس طلایی بهترین آلبوم موسیقی فیلم و بهترین آلبوم از دید کارشناسان را کسب کرد. قطعه ابر می‌بارد از همین آلبوم نیز به عنوان بهترین قطعه موسیقی سنتی و معاصر (بخش مردمی) شناخته شد.

همچنین سهراب پورناظری تندیس طلایی بهترین آهنگساز موسیقی سنتی و معاصر ایرانی را در آن سال دریافت کرد. پیش‌تر در سال ۱۳۹۲ هم در جشن موسیقی ما، او به عنوان بهترین نوازنده ساز‌های ایرانی (از دید کارشناسان) برگزیده شده بود.

زندگی شخصی

سهراب پورناظری تا کنون ازدواج نکرده و مجرد است.

شبکه‌های اجتماعی

اکانت اینستاگرام سهراب پورناظری با شناسه sohrabpournazeri بیش از ۵۷۰ هزار دنبال‌کننده دارد.

آلبوم‌های سهراب پورناظری

•  پنهان چو دل – ۱۳۸۶
   افسانه شو – ۱۳۸۹
   بر سماع تنبور – ۱۳۹۳
   آرایش غلیظ – ۱۳۹۳
   قطره‌های باران – ۱۳۹۳
   خداوندان اسرار – ۱۳۹۴
   شبگرد (کولی باد) – ۱۳۹۴
   نیشتمان – ۱۳۹۵
   رگ خواب – ۱۳۹۵
   کوبانی – ۱۳۹۶
   ایران من – ۱۳۹۷
   نیشتمان ۳ – ۱۴۰۲

منبع: روزیاتو