نتیجه دور سوم مذاکرات ایران و آمریکا ژنو

راستان| روز پنجشنبه دور سوم مذاکرات ایران و آمریکا در ژنو سوئیس برگزار شد. در این مذاکرات بدر بوسعیدی وزیرخارجه عمان به عمان میانجی حضور داشت و رافائل گروسی، مدیرکل آژانس انرژی اتمی نیز برای مشورت در امور فنی حاضر بود. 

تیم ایرانی به ریاست عباس عراقچی و تیم آمریکایی نیز به ریاست استیو ویتکاف و جرد کوشنر در مذاکرات حاضر شد. 

پس ازپایان گفت و گوها و اظهارات مقامات ایران و  وزیر خارجه عمان خوش بینی نسبت به توافق در روزهای آینده افزایش یافت و حتی قیمت نفت نیز پس از پست بوسعیدی در شبکه ایکس افت کرد. 

البته هنوز مقامات آمریکایی اظهار نظری مشخصی درباره مذاکرات نکرده‌اند و باید دید روایت آمریکا چیست. اکسیوس گزارش مثبتی منتشر کرده اما وال استریت ژورنال نوشته است: وال استریت ژورنال: ایران همه خواسته‌های آمریکایی‌ها را رد کرد. 

روایت وزیر خارجه عمان

پس از پایان دو مرحله حدودا 6 ساعته در مذاکرات امروز بدر بوسعیدی، وزیر خارجه عمان از دستیابی به «پیشرفت قابل توجه» خبر داد. او  در حساب کاربری خود در شبکه اجتماعی ایکس اعلام کرد که «ما این روز را پس از دستیابی به پیشرفت قابل توجه در مذاکرات میان آمریکا و جمهوری اسلامی به پایان رساندیم. هیات‌های مذاکره‌کننده محل گفت‌وگوها را ترک کرده‌اند تا برای مشورت‌های لازم به پایتخت‌های خود بازگردند.»

بر اساس سخنان مقام‌های عمانی، این مذاکرات که در سطح فنی و دیپلماتیک برگزار شده، گام‌های رو به جلویی را پشت سر گذاشته است. مقرر شده است که پس از انجام رایزنی‌های نهایی در تهران و واشنگتن، روند گفت‌وگوها به‌زودی از سر گرفته شود. در همین راستا، قرار است نشست‌های تخصصی و فنی هفته آینده در شهر وین دنبال شود تا جزئیات پیشرفت‌های حاصل شده مورد بررسی دقیق‌تر قرار گیرد.

توضیحات عراقچی 

عباس عراقچی وزیر خارجه ایران هم در پایان سومین دور مذاکرات با آمریکا در ژنو در سخنانی، این دور از مذاکرات را یکی از بهترین، جدی‌ترین و طولانی‌ترین ادوار مذاکرات با آمریکا دانست و افزود: مذاکرات صبح حدود ۴ ساعت طول کشید و بعد از ظهر نیز این مذاکرات حدود دو ساعت و نیم به طول انجامید. همان طور که وزیر خارجه عمان هم گفتند که پیشرفت بسیار خوبی در این مذاکرات صورت گرفت.

وزیر امور خارجه کشورمان با بیان اینکه در مذاکرات فشرده و طولانی امروز پیشرفت خوبی داشتیم خاطرنشان کرد: در حوزه رفع تحریم‌ها و همچنین هسته‌ای خیلی جدی وارد توافق شدیم.

وی تاکید کرد که این مذاکرات به صورت غیر مستقیم و با میانجی‌گری آقای بوسعیدی برگزار شد.

عراقچی گفت: در برخی قسمت‌ها آقای گروسی بحث‌ها را بین دو طرف تبادل می‌کردند و به طور کلی حضور آقای گروسی به لحاظ فنی خوب بود.

رئیس هیات مذاکره‌کننده ایران با تاکید بر اینکه درباره بعضی مسائل تفاهم بسیار نزدیک شده و در برخی مسائل، طبیعی است که اختلاف‌نظر داریم گفت: شاید بیش از گذشته جدیت در بین طرفین برای رسیدن به یک توافق مذاکره‌ شده، مشهود بود.

وزیر امور خارجه کشورمان در ادامه گفت که قرار شده تیم‌های فنی از دوشنبه در وین و در آژانس بین‌المللی انرژی اتمی بررسی‌های فنی را شروع کنند و با کمک کارشناسان آژانس، در بعضی از مسائل فنی به یک چارچوبی برسیم که با درخواست‌های سیاسی دو طرف منطبق شود.

عراقچی گفت: تصمیم بر این شد که خیلی زود، شاید کمتر از یک هفته آینده مذاکرات دور بعدی آغاز شود.

وی همچنین تاکید کرد: در حوزه رفع تحریم‌ها، به صورت مشخص بیان کردیم که چه انتظاراتی داریم و چه چیزهایی باید در خصوص تحریم‌های یک‌جانبه آمریکا و ابعاد و حوزه‌های آن محقق شود. همین‌طور درباره بحثی که در شورای امنیت وجود دارد و اختلاف‌نظرهایی که وجود دارد و اینکه چه اتفاقاتی باید بیفتد، خیلی روشن از طرف ما دیدگاه‌های مان اعلام شد و قرار شد که در جلسه آینده به‌صورت ریزتری وارد این مسائل شویم.

وزیر امور خارجه کشورمان اظهار کرد: بحث‌های کارشناسی و فنی که از روز دوشنبه در وین آغاز خواهد شد، نشان‌دهنده این است که دو طرف آنقدر جدیت پیدا کردند که وارد بحث‌های جزیی و کارشناسی شوند.

عراقچی در پایان گفت: بخشی از کارها است که دو طرف باید انجام دهند، یک سری اسناد را باید آماده کنیم و طبیعتا مشورت‌هایی را در پایتخت‌ها داشته باشیم و پس از آن، جلسه بعدی را خواهیم داشت.

به گزارش ایسنا، دور سوم مذاکرات ایران و آمریکا که با میانجی‌گری وزیر خارجه عمان در ژنو از صبح روز پنجشنبه آغاز شده بود پس از حدود شش ساعت در دو نوبت صبح و عصر، پایان یافت.

در این مذاکرات به مانند دور دوم مذاکرات رافائل گروسی مدیر کل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی نیز حضور داشت. 

ریاست تیم مذاکره‌کننده ایران بر عهده سید عباس عراقچی بود و استیو ویتکاف مذاکره‌کننده ارشد آمریکایی ریاست هیات آمریکایی را برعهده داشت.

گزارش اکسیوس از مذاکرات امروز 

مذاکرات هسته‌ای روز پنج‌شنبه میان آمریکا و ایران در ژنو «پیشرفت قابل‌توجهی» داشته و هفته آینده گفت‌وگوهای بیشتری برگزار خواهد شد؛ این را بدر البوسعیدی، وزیر امور خارجه عمان، در پایان مذاکرات اعلام کرد. یک مقام ارشد آمریکایی به آکسیوس گفت مذاکرات «مثبت» بوده، اما بلافاصله جزئیات بیشتری ارائه نکرد.

اهمیت موضوع

بسیاری در دولت ترامپ این نشست را آخرین فرصت دیپلماسی پیش از تصمیم رئیس‌جمهور ترامپ درباره احتمال آغاز جنگ می‌دانستند.

جزئیات پشت‌پرده

 گفت‌وگوها میان نمایندگان ترامپ، استیو ویتکاف و جرد کوشنر، و وزیر خارجه ایران، عباس عراقچی، طی چند ساعت و در دو نشست صبح و بعدازظهر برگزار شد.

به گفته یک منبع آگاه، طرف آمریکایی در نشست صبح از مواضع ایران «ناامید» شده بود.

مشخص نیست در نشست بعدازظهر چه تحول مهمی رخ داد که به اظهارات مثبت‌تر البوسعیدی و مقام آمریکایی پس از مذاکرات انجامید.

 البوسعیدی گفت گام‌های بعدی شامل رایزنی در واشنگتن و تهران و سپس مذاکرات فنی میان کارشناسان هسته‌ای در وین در هفته آینده خواهد بود.

بررسی کلی:

 این سومین دور گفت‌وگوها طی چند هفته گذشته بود.

 مذاکرات در دو قالب برگزار شد: به‌صورت غیرمستقیم، با انتقال پیام‌ها توسط البوسعیدی میان دو طرف، و نیز به‌صورت مستقیم میان مذاکره‌کنندگان آمریکا و ایران، به گفته یک منبع مطلع.

 ایران در نشست صبح، پیش‌نویس پیشنهادی مورد انتظار خود برای توافق هسته‌ای را ارائه کرد.

البوسعیدی و رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، در مذاکرات حضور داشتند.

 سپس دو طرف وقفه‌ای داشتند که طی آن ویتکاف و کوشنر با مقام‌های اوکراینی دیدار کردند و بعدازظهر مذاکرات از سر گرفته شد.

اظهارات طرفین:
در جریان وقفه، یک مقام ایرانی به الجزیره گفت ایران ایده کنار گذاشتن دائمی غنی‌سازی اورانیوم، برچیدن تأسیسات هسته‌ای و انتقال ذخایر اورانیوم به خارج از کشور را رد کرده است.
• این مقام گفت پیشنهاد ایران شامل کاهش ذخایر اورانیوم به سطح غنی‌سازی پایین تحت نظارت آژانس بین‌المللی انرژی اتمی است.
• او به الجزیره گفت: «پیشنهاد ما در ژنو از نظر سیاسی جدی، از نظر فنی خلاقانه و شامل همه موارد لازم برای دستیابی فوری به توافق است.»
• البوسعیدی گفت دو طرف «در حال تبادل ایده‌های خلاقانه و مثبت» بوده‌اند و «امیدوارند پیشرفت بیشتری حاصل شود.»

موضع طرف دیگر:

به گفته منبع مطلع، ویتکاف و کوشنر از مواضع ایران ناامید بودند.

 اگر آن‌ها به ترامپ گزارش دهند که پیشرفتی حاصل نشده، احتمال حمله نظامی افزایش خواهد یافت.

وضعیت کنونی:

آمریکا با این مطالبه وارد مذاکرات شد که هر توافق هسته‌ای آینده با ایران باید به‌صورت نامحدود و بدون تاریخ انقضا باقی بماند.
یکی دیگر از مطالبات کلیدی آمریکا این بود که ایران از ذخیره ۱۰ هزار کیلوگرمی اورانیوم غنی‌شده خود صرف‌نظر کند.
آمریکا حاضر بود تا حدی درباره مطالبه ایران برای حفظ حق غنی‌سازی انعطاف نشان دهد، اما تنها در صورتی که تهران ثابت کند هیچ مسیری به سوی ساخت سلاح هسته‌ای وجود ندارد.

میان سطور

ترامپ در سخنرانی وضعیت کشور (State of the Union) گفت ایران باید به‌صراحت اعلام کند که خواهان سلاح هسته‌ای نیست. ایران مدت‌هاست چنین ادعایی را رد کرده است.

علی شمخانی، مشاور ارشد رهبر جمهوری اسلامی، آیت‌الله علی خامنه‌ای، روز پنج‌شنبه همزمان با برگزاری مذاکرات در ژنو در شبکه ایکس نوشت اگر این موضوع اصلی آمریکا است، با فتوای خامنه‌ای و دکترین دفاعی ایران «همسو» است و «توافق فوری در دسترس است.»
شمخانی نوشت: «عراقچی از حمایت و اختیار کافی برای این توافق برخوردار است.»