مونیکا ویت (Monica Witt) جاسوس ۲۰۰ هزار دلاری؛ افسر اطلاعاتی سابق آمریکا که به ایران پناهنده شد کیست؟

راستان: مونیکا ویت (Monica Witt) یکی از جنجالی‌ترین چهره‌ها در تاریخ معاصر ضدجاسوسی آمریکا به شمار می‌رود. او افسر سابق اطلاعاتی نیروی هوایی ایالات متحده و پیمانکار دفاعی بود که در سال ۲۰۱۳ با ترک آمریکا به ایران رفت و مقام‌های آمریکایی را شوکه کرد.

آیا مأمور سابق ضدجاسوسی آمریکا با نامی ایرانی در میان ما زندگی می‌کند؟ اف‌بی‌آی با تعیین جایزه ۲۰۰ هزار دلاری، به دنبال یافتن مونیکا ویت است؛ زنی که گفته می‌شود اطلاعات حیاتی آمریکا را به ایران فروخته است.

به گزارش راستان، چند سال بعد، دولت آمریکا او را به جاسوسی متهم کرد و مدعی شد که اطلاعات محرمانه را در اختیار ایران قرار داده و به نهاد‌های اطلاعاتی ایران برای شناسایی همکاران سابق آمریکایی‌اش کمک کرده است. امروزه نام او همچنان در فهرست مهم‌ترین فراریان ضدجاسوسی اف‌بی‌آی قرار دارد و یکی از تحت تعقیب‌ترین افراد مرتبط با پرونده‌های جاسوسی علیه آمریکا محسوب می‌شود.

آغاز زندگی و فعالیت در نیروی هوایی آمریکا

به گزارش راستان، مونیکا الفریده ویت در ۸ آوریل ۱۹۷۹ در شهر ال‌پاسو ایالت تگزاس متولد شد. او در سال ۱۹۹۷ به نیروی هوایی آمریکا پیوست و بعد‌ها به درجه گروهبان فنی رسید. تخصص اصلی او در حوزه ضدجاسوسی و عملیات اطلاعاتی نظامی بود. ویت در مؤسسه زبان دفاعی آمریکا زبان فارسی را آموخت و سپس در مأموریت‌های حساس در خاورمیانه فعالیت کرد.

به دلیل مهارت زبانی و آموزش‌های اطلاعاتی، ویت به اطلاعات فوق محرمانه و برنامه‌های امنیتی حساس دسترسی داشت؛ اطلاعاتی که شامل هویت مأموران اطلاعاتی و جزئیات عملیات‌های سری می‌شد. او تا سال ۲۰۰۸ در نیروی هوایی خدمت کرد و سپس تا سال ۲۰۱۰ به عنوان پیمانکار دفاعی برای دولت آمریکا کار کرد. مقام‌های آمریکایی بعد‌ها اعلام کردند که او در پروژه‌های حساس مرتبط با امنیت ملی و ضدجاسوسی نقش داشته است.

برخی همکاران سابق او، ویت را فردی باهوش و علاقه‌مند به سیاست و فرهنگ خاورمیانه توصیف کرده‌اند. اما به گفته بازرسان آمریکایی، دیدگاه‌های او نسبت به آمریکا به مرور زمان تغییر کرد و مواضعش حالت انتقادی و ضدآمریکایی به خود گرفت.

ادعای ارتباط نزدیک‌تر با ایران

به گزارش راستان، بر اساس اسناد وزارت دادگستری آمریکا، ارتباط ویت با ایران از حدود سال ۲۰۱۲ جدی‌تر شد. او برای شرکت در کنفرانس‌هایی که توسط سازمان «افق نو» برگزار می‌شد به ایران سفر کرد؛ رویداد‌هایی که مقام‌های آمریکایی بعد‌ها ادعا کردند ضد منافع آمریکا بوده است. دادستان‌های آمریکایی مدعی شدند این کنفرانس‌ها محتوایی ضدغربی و ضدآمریکایی داشتند. 

در سال ۲۰۱۳، ارتباط ویت با بسیاری از دوستان و همکارانش در آمریکا قطع شد و اف‌بی‌آی در ابتدا او را به عنوان فردی مفقودشده تحت بررسی قرار داد. اما بعداً مقام‌های آمریکایی به این نتیجه رسیدند که او به صورت داوطلبانه به ایران پناهنده شده است.

اتهام جاسوسی و افشای اطلاعات محرمانه

در فوریه ۲۰۱۹، وزارت دادگستری آمریکا کیفرخواستی علیه مونیکا ویت منتشر کرد و او را به جرائم مرتبط با جاسوسی متهم نمود. دادستان‌ها اعلام کردند که ویت پس از ورود به ایران، اطلاعات محرمانه دفاعی آمریکا را در اختیار نهاد‌های اطلاعاتی ایران قرار داده است.طبق این کیفرخواست، او هویت یک مأمور اطلاعاتی آمریکا را افشا کرده و جزئیات مربوط به یک برنامه فوق‌محرمانه اطلاعاتی را نیز منتقل کرده بود. 

اف‌بی‌آی اقدامات ویت را «خیانتی بزرگ به امنیت ملی آمریکا» توصیف کرد و اعلام نمود که دانش او درباره عملیات‌های اطلاعاتی و هویت مأموران، تهدیدی جدی برای نیرو‌های اطلاعاتی آمریکا در خارج از کشور ایجاد کرده است. برای او حکم بازداشت صادر شد، اما، چون گفته می‌شود در ایران زندگی می‌کند، آمریکا تاکنون موفق به دستگیری او نشده است.

قرار گرفتن در فهرست فراریان اف‌بی‌آی

به گزارش راستان، امروز مونیکا ویت همچنان یکی از مهم‌ترین فراریان ضدجاسوسی اف‌بی‌آی محسوب می‌شود. اف‌بی‌آی معتقد است که او هنوز در ایران حضور دارد.در سال ۲۰۲۶، اف‌بی‌آی دوباره توجه رسانه‌ها را به پرونده او جلب کرد و برای اطلاعاتی که به دستگیری یا محاکمه‌اش منجر شود، تا ۲۰۰ هزار دلار جایزه تعیین نمود.

پرونده ویت امروزه به نمونه‌ای مهم در بحث‌های مربوط به «تهدیدات داخلی»، جاسوسی در نهاد‌های اطلاعاتی تبدیل شده است. کارشناسان امنیتی معتقدند که ماجرای او نشان می‌دهد سازمان‌های اطلاعاتی باید علاوه بر تهدیدات خارجی، به باور‌های شخصی نیرو‌های خود نیز توجه داشته باشند.

پرونده او همچنین نقش روزافزون جنگ سایبری در جاسوسی مدرن را برجسته کرد. دادستان‌های آمریکایی ادعا کردند همکاری ویت با هکر‌های ایرانی نشان می‌دهد که عملیات‌های سنتی جاسوسی و حملات سایبری می‌توانند در کنار یکدیگر برای هدف قرار دادن دولت‌ها و افراد مورد استفاده قرار گیرند.

بیش از یک دهه پس از پناهندگی مونیکا ویت به ایران، او همچنان شخصیتی مرموز و بحث‌برانگیز باقی مانده است.